Trước những diễn biến phức tạp tại Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh, cơ quan quản lý trong nước đã chuyển sang cơ chế điều hành giá xăng dầu linh hoạt nhằm bám sát giá thế giới và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Cơ chế điều hành giá linh hoạt theo biến động 7%

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), cơ chế điều hành định kỳ vào thứ Năm hằng tuần trước đây đã bộc lộ hạn chế khi giá thế giới biến động đột ngột theo từng giờ. Để khắc phục, Chính phủ đã cho phép áp dụng Nghị quyết số 36/NQ-CP ngày 6/3/2026 về phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 2/2026.

Đáng chú ý, nếu giá xăng dầu thế giới biến động bất thường vượt ngưỡng 7%, cơ quan quản lý có quyền xem xét điều chỉnh giá sớm hơn chu kỳ thông thường, thậm chí là theo từng ngày. Việc điều hành vẫn dựa trên giá cơ sở của những ngày liền kề để phù hợp với độ trễ nhập khẩu từ 3-4 ngày của doanh nghiệp.

Ông Trần Hữu Linh chia sẻ về việc điều hành giá xăng dầu những ngày gần đây (Ảnh: Cấn Dũng)

Diễn biến giá bán lẻ và tác động của Quỹ bình ổn

Trong kỳ điều hành gần nhất từ 22h ngày 12/3/2026, thị trường ghi nhận sự điều chỉnh trái chiều giữa các mặt hàng. Cụ thể, giá xăng E5RON92 giảm 447 đồng/lít, trong khi xăng RON95-III và các mặt hàng dầu đồng loạt tăng.

Để hạn chế đà tăng của giá trong nước, liên Bộ Tài chính - Công Thương đã thực hiện chi sử dụng Quỹ bình ổn giá (BOG) ở mức cao, khoảng 4.000 đồng/lít xăng và 5.000 đồng/lít dầu diesel. Tính đến thời điểm hiện tại, số dư Quỹ BOG còn khoảng hơn 5.600 tỷ đồng, dự kiến chỉ đủ hỗ trợ trong khoảng 15 ngày nếu duy trì mức chi như hiện nay.

Quỹ bình ổn giá xăng dầu đang được chi cho mỗi lít xăng dầu từ 4.000-5.000 đồng/lít (Ảnh: Cấn Dũng)

Tăng cường dự trữ quốc gia và các công cụ tài khóa

Bên cạnh giải pháp điều hành giá, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chỉ đạo khẩn trương xây dựng phương án mới về dự trữ xăng dầu. Chiến lược này tập trung vào hai trụ cột chính: dự trữ quốc gia (mở rộng hệ thống kho) và dự trữ thương mại (đảm bảo doanh nghiệp đầu mối duy trì ít nhất 20 ngày cung ứng).

Hơn nữa, Bộ Công Thương đang phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu đề xuất Chính phủ báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét giảm thuế bảo vệ môi trường. Đây được xem là công cụ tài khóa bổ sung quan trọng để bình ổn thị trường nếu xung đột Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, gây áp lực lên nguồn cung năng lượng toàn cầu.

glencode